Nomenklatura PL / EN

Rozbudowane zestawienie nazewnictwa zawodów filmowych w dwóch perspektywach: polska klasyfikacja AMA Film Academy z angielskimi odpowiednikami, oraz pełna lista anglojęzyczna (220+ stanowisk) wg standardów IATSE, IMDb, Wikipedia, StudioBinder, Wrapbook i SetHero.

// PL / EN · 21 DZIAŁÓW POLSKICH · 26 DZIAŁÓW ANGIELSKICH · 220+ STANOWISK

Uwaga o odpowiednikach PL / UK / US: nazwy stanowisk w Polsce, USA i Wielkiej Brytanii nie zawsze pokrywają się jeden do jednego. W wielu przypadkach podajemy najbliższy odpowiednik funkcji, a nie formalnie identyczne stanowisko. Ostateczna nomenklatura zależy od systemu produkcyjnego, regulaminów gildii, budżetu i struktury napisów końcowych.
Jak korzystać z tej bazy?
Studenci — żeby rozumieć strukturę planu i ekipy filmowej.
Producenci — do budowy credits i call sheetów.
Tłumacze — do napisów, CV, portfolio.
Twórcy międzynarodowi — do komunikacji z ekipą anglojęzyczną.
Zobacz też: rzeczywista struktura napisów końcowych filmu „Dune: Część Druga” jako praktyczny case study.
01

Produkcja

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Producent filmowyProducerSzef produkcji, decyzje kreatywne i finansowe
Producent — inwestorExecutive ProducerFinansowanie / nadzór najwyższego szczebla
Producent wykonawczyExecutive Producer / Line ProducerW PL i US różne konteksty
Producent nadzorującySupervising Producer
Producent towarzyszącyAssociate Producer
KoproducentCo-Producer
Asystent producentaProducer's Assistant
Prawnik produkcjiProduction Counsel / LegalUmowy, clearance, IP
PR / Rzecznik prasowyUnit PublicistRelacje z mediami, materiały prasowe
02

Scenariusz

Polska nazwaEnglish nameUwagi
ScenarzystaScreenwriter / WriterAutor scenariusza
Autor noweli filmowejStory byKredyt za pomysł / treatment
Autor scenariuszaScreenplay by
Autor dialogówDialogue Writer
Autor scenopisuShooting Script AuthorWersja produkcyjna scenariusza
Autor storyboarduStoryboard Artist
Script doctorScript DoctorRedakcja / przepisywanie
03

Reżyseria

Polska nazwaEnglish nameUwagi
ReżyserDirectorGłówny autor wizji
Reżyser obsadyCasting Director
Reżyser animacjiAnimation Director
Reżyser making ofMaking-of Director / Behind-the-Scenes Director
II reżyser planowyFirst Assistant Director (1st AD)Zarządza planem, harmonogram
II reżyser biurowySecond Assistant Director (2nd AD)Call sheety, obsada / statyści
Asystent reżyseraDirector's Assistant / 2nd 2nd AD
II asystent reżyseraThird Assistant Director (3rd AD)
Reżyser II ekipySecond Unit Director
I asystent reżysera II ekipy1st AD — Second Unit
Sekretarka planuScript Supervisor / ContinuityCiągłość, notatki z planu
KlapserkaClapper Loader / 2nd ACObsługa klapsa
04

Zdjęcia / Kamera

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Operator obrazu / autor zdjęćDirector of Photography (DP/DOP) / CinematographerSzef pionu zdjęciowego
Operator zdjęć specjalnychSpecial Photography Operator
Operator zdjęć lotniczychAerial Director of Photography
Operator zdjęć podwodnychUnderwater Operator / Underwater DP
Operator making ofBehind-the-Scenes Operator
Operator obrazu II / III ekipyUnit DOP / Second Unit Cinematographer
Operator kameryCamera Operator
Operator głównej kamery (szwenkier)A-Camera Operator
Operator B kameryB-Camera Operator
Operator C kameryC-Camera Operator
Operator innych kamerAdditional Camera Operator
Operator steadicamuSteadicam Operator
Operator gimbalaGimbal Operator
Technik / operator motion controlMotion Control Technician / Operator
Operator głowicy zdalnie sterowanejRemote Head Operator
Operator kamery making ofBehind-the-Scenes Camera Operator
Asystent techniczny operatoraCamera Assistant (AC)
Asystent operatora — prowadzenie ostrości1st Assistant Camera (1st AC) / Focus Puller
II asystent operatora2nd Assistant Camera (2nd AC)
Asystent operatora — ładowanie kasetLoader
Asystent back up materiału zdjęciowegoData Wrangler / Back-up Operator
Asystent elektronicznej kamery cyfrowejDigital Imaging Technician (DIT)Workflow cyfrowy, LUT, backup
Obsługa podglądu wideoVideo Assist / Video Playback Operator
Praktykant kameryCamera Trainee
RunnerRunner / Production Runner
FotosistaUnit Stills PhotographerZdjęcia z planu do marketingu
05

Grip

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Szef wózkarzyKey GripSzef działu grip, rigging, dolly
WózkarzDolly GripObsługa wózka / torów
II wózkarzBest Boy GripZastępca Key Gripa
Asystent wózkarzaGrip
Operator kranu zdjęciowegoCamera Crane Operator
Rigger / grip montażowyRigging GripPrzygotowanie planu przed zdjęciami
06

Oświetlenie (Electric)

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Mistrz oświetlenia / główny oświetlaczGaffer / Chief Lighting TechnicianSzef działu elektrycznego
Główny oświetlacz (zastępca)Best Boy Electric
OświetlaczSet Lighting Technician / Electrician / Lamp Operator
Oświetlacz — dyżurny elektrykStandby Electrician
Oświetlacz — maszynista / monterElectrical Lighting Technician (ELT)
AgregaciarzGenerator Operator / Genny Op
Koordynator oświetleniowych FXLighting FX Coordinator
Programator konsoli oświetleniowejLighting Console Programmer / Dimmer Operator
Technik instalacji świetlnychFixture Gaffer
07

Biuro produkcji

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Kierownik produkcji filmuLine Producer / Production Manager
II kierownik produkcjiUnit Production Manager (UPM)
II kierownik produkcji — menadżer obiektówLocation Manager
II kierownik produkcji — koordynator transportuTransportation Captain / Coordinator
II kierownik produkcji — koordynator postprodukcjiPost-Production Manager / Coordinator
Kierownik produkcji II / III ekipyUnit Production Manager
Skaut lokacjiLocation Scout
Asystent kierownika produkcjiAssistant Production Manager / APM
Kierownik planuSet Manager / Key Set PA
Asystent kierownika planuAssistant Set Manager / Set PA
Sekretarka grupy produkcyjnejProduction Secretary
AdministratorProduction Coordinator / Administrator
KsięgowośćProduction Accountant / Accounting
Sekretarka biuraOffice Production Assistant
GoniecRunner / Production Assistant (PA)
Organizator posiłków — cateringCatering / Craft Service
KierowcaDriver / Transportation
08

Scenografia (Art Department)

Polska nazwaEnglish nameUwagi
ScenografProduction Designer
Scenograf planowyArt Director
Scenograf wizualnych efektów specjalnychVFX Art Director
II scenografStandby Art Director / Assistant Art Director
II scenograf — projektant plastycznySet Designer / Concept Artist
II scenograf — projektantSet Designer
II scenograf — konstruktorConstruction Designer
II scenograf — koordynator budowy dekoracjiConstruction Coordinator
II scenograf ds. militariówMilitary Advisor / Armorer
Dekorator wnętrzSet Decorator
Asystent scenografaAssistant Art Director / Art Department Assistant
I rekwizytorProp Master / Property Master
Rekwizytor planowyOn-Set Props / Standby Props
Grafik działu scenografiiGraphic Designer (Art Department)
09

Pirotechnika i efekty specjalne na planie (SFX)

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Koordynator efektów specjalnychSpecial Effects Coordinator (SFX)
PirotechnikPyrotechnician / Licensed Pyro Operator
Pirotechnik — efekty specjalne FXSFX Pyrotechnician
Pirotechnik — zbrojmistrzArmorer / Weapons Master
LalkarzPuppeteer
Technik efektów deszczu / śnieguRain & Snow Maker / Atmospheric Effects Tech
Asystent pirotechnikaAssistant Pyro Operator
Spawacz efektów specjalnychSpecial Effects Welder
10

Budowa dekoracji / Construction

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Kierownik budowy dekoracjiConstruction Coordinator / Construction Manager
BrygadzistaForeperson / General Foreman / Lead Carpenter
Pracownik budowy dekoracjiConstruction Labourer
StolarzCarpenter / Scenic Carpenter
Stolarz na planieOn-Set Carpenter / Standby Carpenter
MalarzPainter / Scenic Painter
Malarz zastawekBacking Painter
Malarz liternikSign Painter / Lettering Artist
SzklarzGlazier
TapeciarzWallpaper Hanger
GlazurnikTiler
SztukatorPlasterer / Stucco Artist
MakieciarzMiniature / Model Builder
ModelarzModeller / Model Maker
PatyniarzAging & Distressing ArtistPostarzanie dekoracji
Dyżurny planu zdjęciowegoStandby Crew
Pomocnik wózkarzaGrip Assistant
Pomocnik oświetleniaElectric Assistant
Dyżurny stolarzStandby Carpenter
Dyżurny malarzStandby Painter
Dyżurny studyjnyStudio Standby
Technik mechanikMechanical Technician
Aranżer zieleniGreensperson / Greens Dresser
11

Kostiumy

Polska nazwaEnglish nameUwagi
KostiumografCostume Designer
II kostiumografAssistant Costume Designer
Asystent kostiumografaCostume Coordinator / Assistant
Krawiec / krojczyTailor / Cutter
Mistrz szewstwaMaster Shoemaker / Cobbler
KapelusznikMilliner / Hatter
Garderobiana / garderobianySet Costumer / Costume Set Supervisor
Kostiumer osobisty aktoraPerformers Costumer
12

Charakteryzacja / Hair & Makeup

Polska nazwaEnglish nameUwagi
CharakteryzatorKey Makeup Artist / Department Head Makeup
II charakteryzator2nd Makeup Artist
WizażystaMakeup Artist
Fryzjer — stylistaHair Stylist / Key Hair
PerukarzWig Master / Wig Designer
Asystent charakteryzatoraAssistant Makeup
Artysta manekinów / fantomówSpecial Effects Makeup Artist / Prosthetics Artist
13

Dźwięk

// PLAN

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Realizator dźwiękuSound Mixer / Sound Designer
Operator dźwięku na planieProduction Sound Mixer / Recordist
MikrofoniarzBoom Operator / 1st Assistant Sound
Asystent operatora dźwiękuSound Assistant / 2nd AS
Technik dźwiękuSound Utility / Cable Person

// POSTPRODUKCJA

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Kierownik postprodukcjiPost-Production Supervisor
Supervisor dźwiękuSound Supervisor / Supervising Sound EditorNadzór artystyczny i administracyjny
Reżyser dźwiękuSound Designer
Reżyser zgraniaRe-Recording Mixer / Mixing EngineerDialogi, efekty, muzyka
Operator dźwięku — montaż dźwiękuSound Editor
Operator dźwięku — czyszczenie setekDialogue Editor
Operator dźwięku — zgranieMixing Engineer
MikserMixer
Imitator dźwiękuFoley Artist
Efekty synchroniczneFoley Artist / Foley Recordist
Efekty niesynchroniczneSound Effects Editor (SFX)
AtmosferaAtmosphere / Ambience Editor
Mikser dubbinguDubbing Mixer
Reżyser dubbinguDubbing Director
Montażysta postsynchronówADR EditorAutomated Dialogue Replacement
14

Muzyka

Polska nazwaEnglish nameUwagi
KompozytorComposer
AranżerArranger / Orchestrator
DyrygentConductor
Realizator nagrania muzycznegoScoring Mixer / Score Recordist
Mikser muzykiMusic Mixer
MuzykMusician / Session Player
ChórzystaChoir Member
WokalistaVocalist
Superwizor muzycznyMusic SupervisorLicencjonowanie muzyki
LektorVoice-Over Artist / Narrator
15

Montaż

Polska nazwaEnglish nameUwagi
MontażystaEditor / Picture Editor
Montażysta obrazu online / offlineOnline / Offline Editor
Montażysta dźwiękuSound Editor
Montażysta efektów dźwiękowychSound Effects Editor
Montażysta postsynchronówADR Editor
Montażysta dialogówDialogue Editor
Montażysta muzykiMusic Editor
Montażysta zwiastunaTrailer Editor
Asystent montażystyAssistant Editor
16

Postprodukcja obrazu

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Kierownik postprodukcjiPost-Production Supervisor
Supervisor DIDI Supervisor (Digital Intermediate)
KolorystaColorist
Operator telekinaTelecine Operator
Operator transferu cyfrowegoDigital Transfer Operator
Operator DCPDCP Operator / DCP AuthorDigital Cinema Package
Grafik napisówTitles Designer / Title Graphics Artist
Projektant czołówkiTitle Sequence Designer
Grafik komputerowyCG Artist / Graphic Designer
17

VFX — efekty wizualne

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Superwizor VFXVFX SupervisorSzef działu efektów wizualnych
Producent VFXVFX Producer
Producent CGCG Producer
Supervisor CGCG Supervisor
Kompozytor VFXVFX Compositor / Senior Compositor
Concept artistConcept Artist
ModelarzModel Maker / Modeler (3D)
Animator postaci / modeli cyfrowychCharacter Animator / Digital Animator
Artysta prep / paintDigital Preparation Artist (Paint/Prep)
Layout artistLayout Artist / Layout TD
Lighting TDLighting Technical Director / Lighter
Match move artistMatch Move Artist / Matchmover
Matte painterMatte Painter
Animator 2D2D Animator
Animator 3D3D Animator
Projektant 3D3D Designer
Previsualization artistPrevisualization Artist (Previs)
Texture artistTexture Artist
Rigging TDRigging Technical Director
FX TDFX Technical Director
Rendering TDRendering Technical Director
Roto artistRoto Artist
Pipeline TDPipeline Technical Director
Koordynator renderfarmyRender Wrangler
Data wranglerData Wrangler
18

Laboratorium

Polska nazwaEnglish nameUwagi
LaborantLab Technician
Starszy laborantSenior Lab Technician
Kolorysta (laboratorium)Film Lab Colorist / Timer
Konserwator (czyszczenie negatywu)Negative Cleaner / Preservation Tech
Montażysta negatywuNegative Cutter
Obsługa kopiarkiPrinter Operator
Technik skanowaniaNegative Scanning Technician
19

Kaskaderzy i aktorzy

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Kaskader — koordynatorStunt Coordinator
Kaskader — wykonawcaStunt Performer
Kaskader — choreograf walkFight Choreographer
Kaskader — kierowcaStunt Driver / Precision Driver
Kaskader sportowySports Stunt PerformerZimowe, wodne, motorowe
Kaskader — konstruktorStunt Rigger / Safety Coordinator
Aktor pierwszoplanowyLead Actor / Principal Cast
Aktor drugoplanowySupporting Actor
Aktor — dzieckoChild Actor / Minor Performer
Aktor epizodzistaDay Player / Episodic Performer
Artysta dubbinguVoice Actor / Dubbing Artist
Osobisty asystent aktoraPersonal Assistant to Actor
Aktor niezawodowy — naturszczykNon-Professional Actor / Street Cast
StatystaExtra / Background Performer
Dubler / staczStand-In / Light DoubleZastępstwo do świateł / prób
Body double / dubler filmowyBody Double / Photo Double
Organizator pracy statystówBackground Coordinator
20

Pozostali i konsultanci

Polska nazwaEnglish nameUwagi
Opiekun dzieciChild Wrangler
KorepetytorStudio Teacher / On-Set Tutor
ChoreografChoreographer
TancerzDancer
Treser zwierzątAnimal Wrangler / Animal Trainer
Lekarz na planieSet Medic / On-Set Doctor
PielęgniarkaOn-Set Nurse
StrażakOn-Set Fire Safety Officer
OchroniarzSet Security
Dozorca obiektów / pojazdówLocation / Vehicle Watchman
KonsultanciConsultants / Advisors
Konsultant muzycznyMusic Consultant
Konsultant ds. kaskaderskichStunt Consultant
Konsultant ds. militariów i broni palnejMilitary / Firearms Advisor
Konsultant ds. szermierki i białej broniWeapons / Fencing Advisor
Konsultant ds. historycznychHistorical Consultant
Konsultant ds. obyczajowychCultural / Etiquette Consultant
Konsultant ds. pojazdów mechanicznychPicture Vehicle Consultant
Konsultant ds. współpracy z policjąPolice / Law Enforcement Liaison
Konsultant ds. współpracy ze służbami miejskimiCity Services Liaison
Konsultant ds. BHPHealth & Safety Officer
Konsultant ds. systemu DolbyDolby Consultant
Konsultant ds. efektów specjalnychSFX Consultant
Konsultant ds. technicznychTechnical Consultant
PsychologOn-Set Psychologist / Wellbeing Consultant
21

Nomenklatura dodatkowa — produkcje USA

Stanowiska, które w amerykańskich produkcjach (zgodnie z IATSE, IMDb, StudioBinder i Wrapbook) funkcjonują jako osobne role, a w polskiej nomenklaturze są łączone z innymi funkcjami lub nie mają bezpośredniego odpowiednika.

English namePolski odpowiednik / opisDział
ShowrunnerSzef serii telewizyjnej — łączy funkcję głównego producenta i głównego scenarzysty serialuProdukcja
Line ProducerKierownik produkcji (w US często oddzielny od Unit Production Manager)Produkcja
Intimacy CoordinatorKoordynator scen intymnych — rola wprowadzona po 2018 (post-#MeToo)Reżyseria / BHP
Dialect CoachTrener dialektu / akcentuReżyseria
Acting CoachTrener aktorskiReżyseria
DIT — Digital Imaging TechnicianTechnik obrazu cyfrowego — workflow, LUT, color management na planieKamera
Script SupervisorSekretarka planu / continuity — w US pełnoprawne, wyspecjalizowane stanowiskoReżyseria
Production AccountantGłówny księgowy produkcjiBiuro produkcji
Assistant Production AccountantAsystent księgowego produkcjiBiuro produkcji
Payroll AccountantKsięgowy ds. wynagrodzeń ekipyBiuro produkcji
Craft ServiceObsługa przekąsek i napojów dla ekipy (oddzielne od cateringu)Catering
Set MedicRatownik medyczny na planie (osobna funkcja od lekarza)BHP
Marine CoordinatorKoordynator zdjęć na wodzieTransport / plan
Safety SwimmerRatownik / pływak zabezpieczającyBHP / plan
Heating & Air Conditioning OperatorOperator klimatyzacji / ogrzewania planuDyżurni planu
Picture Car CoordinatorKoordynator pojazdów filmowychTransport
Armorer / Weapons MasterZbrojmistrz (w US wyspecjalizowane stanowisko)Rekwizyty / SFX
Prop Maker / Prop BuilderWykonawca rekwizytówRekwizyty
Prop BuyerKupiec rekwizytówRekwizyty
Swing GangEkipa dekoratorska przygotowująca i strikeująca planSet decoration
LeadmanSzef Swing Gangu — prawa ręka dekoratora wnętrzSet decoration
On-Set DresserDekorator dyżurny na planieSet decoration
Graphic Designer (Art Dept.)Grafik działu scenografii (gazety, etykiety, plakaty)Scenografia
IllustratorIlustrator scenografii / concept artistScenografia
Set DesignerProjektant planu (pod Art Directorem)Scenografia
Location ManagerMenadżer lokacji — pełnoprawna rola, nie tylko II kierownikBiuro / lokacje
Key Assistant Location ManagerZastępca menadżera lokacjiBiuro / lokacje
Location ScoutSkaut lokacjiBiuro / lokacje
Costume Set SupervisorSzef ekipy kostiumów na planieKostiumy
Costume CoordinatorKoordynator działu kostiumówKostiumy
Costume Breakdown ArtistArtysta postarzania kostiumówKostiumy
Wig MasterPerukarz / mistrz perukHair / Makeup
Prosthetics ArtistArtysta protez / charakteryzacja specjalnaMakeup / SFX
Best Boy ElectricDrugi elektryk — zastępca GafferaOświetlenie
Rigging GafferElektryk riggingowyOświetlenie
Fixture GafferTechnik instalacji świetlnychOświetlenie
Balloon TechTechnik balonów oświetleniowych (heliowych)Oświetlenie
Dolly GripWózkarz (osobna funkcja od Key Grip)Grip
Rigging Key GripSzef gripów riggingowychGrip
Utility StuntsKaskader ogólnego przeznaczeniaKaskaderzy
Video EngineerInżynier wideo (playback, monitory)Video playback
Computer Playback OperatorOperator komputerowego playback (ekrany w ujęciu)Video playback
Pre-Viz SupervisorSupervisor previsualizacjiVFX
Post-Viz SupervisorSupervisor postvisualizacjiVFX
Virtual Production SupervisorSupervisor produkcji wirtualnej (LED walls / StageCraft)VFX
Unit Publicist / EPKRzecznik / Electronic Press KitMarketing
Stills PhotographerFotograf planu (synonim: fotosista)Marketing
Social Media CoordinatorKoordynator social media produkcjiMarketing

Źródła nomenklatury US: IATSE 891 Job Descriptions · IATSE Local 476 · IATSE Local 849 · IMDb Crew Credit Guidelines · StudioBinder · Wrapbook · Wikipedia.

// POWIĄZANE

Zobacz więcej o branży filmowej

Bazę 16 zawodów filmowych ze szczegółowymi opisami, zakresem obowiązków i linkami do kierunków AMA — na podstronie Zawody filmowe. Kierunki kształcące w tych zawodach — na amafilmacademy.pl.

Chcesz rozwijać karierę w branży filmowej?

// ŹRÓDŁA: AMA FILM ACADEMY · IATSE · IMDb · WIKIPEDIA · STUDIOBINDER · WRAPBOOK · SETHERO · KOMPILACJA 2026